رفلاکس کلیه که در دوران کودکی شایع است اما اغلب بدون علائم پیشرفت می کند، یک مشکل مهم سلامتی است که زمانی رخ می دهد که ادرار از مثانه به کلیه ها نشت می کند. این وضعیت که می تواند خود را به ویژه با تکرر ادرار، درد شکم و عفونت های مکرر دستگاه ادراری تب دار نشان دهد، در صورت عدم تشخیص به موقع می تواند منجر به آسیب دائمی کلیه شود. متخصصان تاکید می کنند که عفونت ادراری در کودکان باید به دقت ارزیابی شود. دانشیار پروفسور از بخش جراحی اطفال بیمارستان Memorial Göztepe. دکتر هاکان کوچمان در مورد بیماری ریفلاکس کلیه و درمان آن در کودکان اطلاعاتی ارائه کرد.
جریان ادرار معکوس می شود و باکتری ها به کلیه ها می رسند
رفلاکس وزیکوورترال (VUR) وضعیتی است که زمانی رخ می دهد که جریان یک طرفه ادرار معکوس شود. این کار دسترسی باکتری ها به کلیه ها را آسان تر می کند و خطر عفونت را افزایش می دهد. این بیماری که به ویژه در دوران نوزادی و اوایل کودکی دیده می شود، اغلب می تواند بدون ایجاد شکایت آشکار پیشرفت کند.
کودکان 0 تا 5 ساله در پرخطرترین گروه قرار دارند
پرخطرترین گروه از نظر VUR کودکان 0-5 ساله هستند. در حالی که در نوزادان پسر در سال اول زندگی شایع تر است، معمولاً با عفونت های مکرر در دختران رخ می دهد. کسانی که سابقه خانوادگی رفلاکس دارند، کودکانی که ناهنجاری های مادرزادی مجاری ادراری دارند و آنهایی که یبوست و اختلالات ادراری دارند نیز در گروه خطر قرار دارند. شایع ترین علت این بیماری عوامل مادرزادی است. توسعه ناکافی مکانیسم دریچه در ورودی حالب به مثانه ممکن است منجر به رفلاکس شود. علاوه بر این، مشکلات ساختاری مانند انسداد خروجی مثانه، مثانه نوروژنیک، دریچه پیشابراه خلفی، یا اختلالات طولانی مدت دفع ادرار نیز ممکن است باعث ایجاد بیماری شود.
این علائم ممکن است نشان دهنده رفلاکس کلیه در کودکان باشد!
عفونت های مکرر دستگاه ادراری و به ویژه عفونت های تب دار از مهم ترین نشانه ها هستند. تب بالا بدون دلیل، بزرگ شدن کلیه در دوران بارداری و سابقه خانوادگی رفلاکس نیز باید در نوزادان زیر یک سال در نظر گرفته شود. علاوه بر این، عقب ماندگی رشد و فشار خون بالا در دوران کودکی از دیگر یافته های مهمی هستند که باید مورد ارزیابی قرار گیرند.
اگرچه این بیماری اغلب علائم مستقیمی ایجاد نمی کند، اما ممکن است در طول عفونت ادراری با برخی از شکایات ظاهر شود. نوزادان ممکن است تب بالا، بی قراری، مشکل در تغذیه، استفراغ و عدم افزایش وزن را تجربه کنند. در کودکان بزرگتر، علائمی مانند تکرر ادرار و دردناک، درد شکم یا کمر، ادرار بدبو یا کدر و شب ادراری ممکن است نمایان شود.
اگر آسیب کلیوی وجود داشته باشد، ممکن است جراحی در نظر گرفته شود
بزرگ‌ترین خطر رفلاکس تاولی، عفونت‌هایی است که ایجاد می‌کند و آسیب کلیوی ناشی از آن. اولین قدم برای تشخیص معمولا سونوگرافی است. تشخیص قطعی با «سیستورتروگرافی تخلیه ادرار» (VCUG) انجام می شود و درجه رفلاکس با این روش مشخص می شود. در صورت لزوم، برای ارزیابی اینکه آیا آسیب دائمی به کلیه ها وجود دارد یا خیر، می توان اسکن کلیوی نیز انجام داد.
روند درمان باید به صورت جداگانه برای هر کودک برنامه ریزی شود. زیرا درجه رفلاکس، سن کودک، دفعات عفونت و آسیب به کلیه ها مهم ترین عوامل تعیین کننده هستند. بخش قابل توجهی از رفلاکس با درجه پایین می تواند به مرور زمان خود به خود برطرف شود. در حالی که پیگیری منظم و محافظت از عفونت ها ممکن است در موارد خفیف کافی باشد، روش های آندوسکوپی ممکن است در موارد متوسط ترجیح داده شود. در موارد پیشرفته که خطر آسیب کلیه وجود دارد، ممکن است درمان جراحی در نظر گرفته شود.
