فوراً یک تهدید خاموش را تشخیص دهید
سرطان روده بزرگمعمولاً بدون علائم واضح پیشرفت می کند. به همین دلیل است که تشخیص زودهنگام زندگی را نجات می دهد. مبتدی یبوست، نازک شدن مدفوع یا هر رکتوم خونریزیبا دیدن آن اقدام کنید. اگر این علائم باعث ناراحتی شود، ارزیابی تخصصی بدون اتلاف وقت لازم است. تشخیص زودهنگام به طور قابل توجهی میزان موفقیت جراحی و کیفیت زندگی را افزایش می دهد.
چه کسانی در معرض خطر هستند؟
دانستن عوامل خطر به شما امکان می دهد اقدامات پیشگیرانه را انجام دهید. گروه پرخطر شامل: سابقه خانوادگی سرطان کولورکتال، بلند مدت بیماری التهابی روده(کولیت کرون یا اولسراتیو)، بیش از حد گوشت فرآوری شدهو مصرف گوشت قرمز، رژیم غذایی فاقد فیبر، سیگاراستفاده و چاقی علاوه بر این، افزایش خطر در افراد با سابقه خانوادگی سرطان سینه، تخمدان یا دهانه رحم مشاهده می شود.
چه علائمی نیاز به توجه فوری دارد؟
هر یک از یافته های زیر ممکن است نیاز به معاینه تخصصی داشته باشد: خونریزی مقعدیتغییرات مداوم در مدفوع (نازک شدن، یبوست مداوم یا اسهال)، غیر قابل توضیح کم خونییا خستگی مداوم، درد مکرر شکم، و کاهش وزن غیرقابل توضیح. به خصوص احساس عدم توانایی در آرامش کامل پس از اجابت مزاج یا تغییر مداوم در عادات روده ضروری است.
چرا کولونوسکوپی “استاندارد طلایی” برای تشخیص است؟
کولونوسکوپیارزیابی بصری انجام می دهد و در صورت لزوم با گرفتن پولیپ یا نمونه بافت مشکوک تشخیص قطعی می دهد. برداشتن پولیپ های اولیه می تواند از پیشرفت سرطان جلوگیری کند. توصیه های غربالگری با توجه به عوامل خطر به شرح زیر است: برای کسانی که سابقه سرطان کولورکتال در بستگان درجه یک ندارند. 50 سالهاز سال 1999 به بعد، و برای کسانی که سابقه دارند، سن بستگان در هنگام تشخیص 10 سال پیش(بیشتر در حدود 40 سالگی) کولونوسکوپی منظم توصیه می شود.
درمان چگونه برنامه ریزی می شود؟ جراحی یا شیمی درمانی؟
درمان با توجه به فرد و مرحله تومور شخصی سازی می شود. در تومورهای موضعی معمولاً اولویت است جراحیاست؛ هدف از جراحی برداشتن تومور با حاشیه های تمیز است. با توجه به ویژگی های مرحله ای و پاتولوژیک شیمی درمانیو در صورت لزوم رادیوتراپیاضافه می شود. یک تیم چند رشته ای (جراح، انکولوژیست، انکولوژیست پرتودرمانی، متخصص گوارش، پاتولوژیست) یک برنامه خاص برای بیمار ایجاد می کند. به عنوان مثال: در حالی که ممکن است جراحی به تنهایی در بیمار مبتلا به تومور T1 در مراحل اولیه کافی باشد، شیمی درمانی کمکی ممکن است در صورت درگیری غدد لنفاوی توصیه شود.
مراحل پیشگیری عملی: تغذیه و سبک زندگی
اقدامات قابل اجرا برای کاهش خطر سرطان روده بزرگ عبارتند از: رژیم غذایی سرشار از فیبر(سبزیجات، میوه ها، غلات کامل)، اجتناب از گوشت فرآوری شده، فعالیت بدنی منظم، ترک سیگار و حفظ وزن ایده آل بدن. حداقل 150 دقیقه ورزش با شدت متوسط در هفته و کاهش مصرف گوشت فرآوری شده به کاهش چشمگیر این خطر کمک می کند. به عنوان مثال تغییر رژیم غذایی: کاهش وعده های گوشت قرمز به 1 تا 2 وعده در هفته و جایگزینی آنها با حبوبات، ماهی و مرغ.
برنامه غربالگری چگونه اجرا می شود؟ راهنمای گام به گام
نقشه راه عملی برای غربالگری سرطان روده بزرگ:
| نام من | چه باید کرد |
|---|---|
| 1 | ارزیابی خطر: سابقه خانوادگی و سابقه سلامت شخصی را ارزیابی کنید. |
| 2 | در صورت وجود شواهدی مبنی بر ورود (خونریزی، تغییر)، فوراً به متخصص گوارش مراجعه کنید. |
| 3 | برنامه ریزی یک کولونوسکوپی غربالگری؛ در صورت وجود پولیپ، در همان جلسه آن را خارج کنید. |
| 4 | با توجه به نتایج پاتولوژی در یک جلسه چند رشته ای تصمیم درمانی بگیرید. |
مثال واقعی: غربالگری اولیه جان انسان ها را نجات داد
یک فرد 50 ساله بدون هیچ شکایتی کولونوسکوپی روتین انجام داد. یک پولیپ کوچک و بدون علامت پیدا شد و برداشته شد. آسیب شناسی آدنوم با درجه پایین را نشان داد. با پیگیری منظم، از پیشرفت سرطان مهاجم جلوگیری شد. این مثال واقعی است، اثربخشی غربالگریو نشان می دهد که چرا برداشتن پولیپ حیاتی است.
در چه مواردی باید به مشاوره ژنتیک توجه کرد؟
سابقه خانوادگی سرطان کولورکتال در سنین پایین (زیر 50 سال)، وجود سرطان در بیش از یک عضو خانواده، یا بیش از یک تومور اولیه در یک فرد مشاوره ژنتیکو در صورت لزوم انجام آزمایشات ژنتیکی توصیه می شود. اگر سندرم های ارثی مانند HNPCC (سندرم لینچ) شناسایی شود، سن و فواصل غربالگری سخت تر می شود.
